نقد و نظر در مساله تربیت

مسأله شناسی نسل امروز / قسمت چهارم

درآمد

سال گذشته در فرایند تدوین طرح تحول مرکز، در جلسه ای  از محضر سه عزیز صاحب نظر(حجج اسلام؛ عمومی، کشاورز و کریمی) برای بهینه سازی طرح بهره می­گرفتیم. در آن جلسه جناب عمومی با طرح این سوال که شما چه شناختی از نسل امروز دارید که می‌خواهید برای ارتقای فرهنگی او برنامه ریزی کنید، حسابی جلسه را به چالش کشیدند. نسل امروز، واقعا نسل عجیب و غریبی است، به نظر می‌رسد نه والدین، نه معلمین و نه مربیان فهم درستی از او ندارند، متفکرین و اندیشمندان ما هم که در آثارشان فقط به تبیین خصوصیات رشدی این نسل، که از بسم الله خلقت بوده و تا قیام قیامت هم خواهد بود، می­پردازند. آنچه در این میان کماکان مبهم مانده است این است که نوجوان امروز چیست و کیست؟ چه خصوصیات عصری دارد، به چه می‌اندیشد، به دنبال چه یا که می­گردد؟ بعید می‌دانم حتی خودش هم خودش را درست بشناسد. اگر بپذیریم یکی از پیش نیازهای موفقیت در کار فرهنگی بویژه در حوزه تعلیم و تربیت داشتن شناخت درست و روزآمد از مخاطب است باید اعتراف کنیم در پیش نیازها­ی کار مانده ­ایم یا صادقانه‌تر بگویم درمانده­ ایم. برای شناخت بهتر نوجوان امروز بنا را براین گذاشتیم تا او را از سه منظر به تماشا بنشینیم؛ اول از منظر معلمین و مربیان، دوم از منظر والدین و  منظر سوم، خود نوجوان. برای اینکه کار را به دست کاردان سپرده باشیم زحمت این پژوهش را بر دوش برادر عزیزمان جناب دکتر مهرشاد گذاشتیم. دکتر مهرشاد جامعه شناس جوان و متعهدی است که به شدت دغدغه فرهنگ و  تعلیم و تربیت دارد. کنار فعالیت های دانشگاهی خود در مجتمع آموزشی صالحین هم یاریگر ما شده است با بچه‌های رشته علوم انسانی دبیرستان دوره دوم کلاس دارد و در برنامه‌های ارتقاء کیفی موسسه همفکر ماست.

چهارمین جلسه‌ی چالش‌های تربیتی در خردادماه امسال با حضور تعدادی از دانش‌آموزان پایه‌های مختلف دبیرستان دوره دوم صالحین انجام شد. در ابتدا آقای دکتر مهرشاد توضیحاتی را در رابطه با روش برگزاری و موضوع جلسه دادند.

در قسمت اول جلسه این سوال مطرح شد که چالش‌های حوزه‌ی تربیت ناظر به محیط مدرسه چیست؟ در ادامه افراد به ارائه دیدگاه‌های خود در پاسخ به این پرسش پرداختند.

سیدمحمدحسین غیوری: ایشان که شروع کننده‌ی صحبت بود، تاثیرگذاری‌های منفی دانش‌آموزان روی یکدیگر در مسائل اعتقادی و رفتاری را از چالش‌های مدرسه بیان کرد. همچنین درگیری ذهنی نوجوانان در زمینه‌های مختلف مانند ارتباط با جنس مخالف را باعث عدم موفقیت در تحصیل دانست که مدرسه وظیفه‌ی برنامه‌ریزی و آموزش برای آن‌ها را دارد و خانواده‌ها نیز این انتظار را از مدرسه داشته و خودشان کاری در این زمینه انجام نمی‌دهند.

عرفان هاشمی: این دانش‌آموز، بی‌هدفی در مسیر تحصیل و شوق و علاقه نداشتن به آن را عوامل ناامیدی از درس خواندن دانست. همچنین گفت که مسئولان مدرسه از چالش‌های دوره‌ی نوجوانی اطلاع ندارند و همچنین باید به تربیت دینی در کنار آموزش دروس توجه کافی شود.

رضا تیموری: ایشان ایراد اول آموزش  پرورش را که در مدرسه قابل حل می‌باشد، توجه صرف به مسائل درسی و عدم پرداختن به مسائل فرهنگی و اعتقادی بیان کرد. ایشان هدایت تحصیلی در ابتدای شروع تحصیل و پرداختن به علاقه‌های افراد را تغییری لازم برای ساختار آموزشی عنوان کرد و عامل بازدهی کم سیستم آموزشی را روش‌های آموزشی دانست و نه یادگیری افراد.

امیرحسین استادان: این دانش‌آموز پایه دهم ، اشکال نظام آموزشی فعلی را نپرداختن به مباحث عملی در کنار مباحث تئوری دانست. همچنین  قسمتی از فرهنگ‌سازی برای خانواده به عنوان هسته جامعه را وظیفه‌ی مدرسه عنوان کرد.

امیر حسین استوار: انتقادی که ایشان به نظام آموزشی کشور داشتند، دیرهنگام بودن هدایت تحصیلی  به طبع آن آموزش‌های اضافی بود. همچنین حفظیات‌محوری را معضل قدیمی آموزش‌های مرسوم دانست و رویکرد پژوهش‌محوری را راه‌حل آن بیان کرد.

محمد مهدی رحیمی: هدایت تحصیلی دیرهنگام، وارد نشدن مباحث عملی به روند آموزش دروس و استفاده نشدن از شخصیت معلم برای انگیزه دادن به دانش‌آموزان را از معضلات روند آموزشی کنونی عنوان کرد. همچنین نداشتن مهارت انتخاب دوست و عدم توانایی برنامه‌ریزی دانش‌آموزان در سن نوجوانی را از چالش‌هایی دانست که مدرسه می‌تواند در آن‌ها ورود پیدا کند.

محمد صالح مرادی: این دانش‌آموز کنور را عامل حفظیات‌محور شدن ساختار آموزشی کشور دانست که باید برای آن چاره‌ای اندیشید. همچنین عدم ارتباط صمیمانه معلمین با دانش‌آموزان را مشکلی عنوان کرد که مدرسه می‌تواند از آن برای حل مسائل درسی و تربیتی استفاده کند.

حامد اهتمام: این دانش‌آموز لزوم برنامه‌ریزی برای چالش‌های دوره نوجوانی از جمله کنترل هیجانات این دوره و مسائل جنسی را از وظایف مهم مدرسه دانست و دونی نشدن تربیت توسط مجموعه‌های تربیتی را از آسیب‌های فعالیت‌های آن‌ها عنوان کرد.

محمد حسین سلطانیان: این دانش‌آموز رشته انسانی، اهم چالش‌های دوره نوجوانی را مسائل تحصیلی و مسائل جنسی می‌دانست که مدرسه با آموزش آن‌ها در قالب کلاس‌های اضافه برای دانش‌آموزان و خانواده‌های می‌تواند در این زمینه موثر باشد. ایشان هم حفظیات‌محور بودن نظام آموزشی کشور در اثر تاکید بیش از اندازه بر روی کنکور را معضل بزرگی می‌دانست که باعث عدم یادگیری مطالب درسی می شود.

سید متین میرطالبی: این دانش‌آموز صحبت‌ها و انتقادهای زیادی را متوجه نظام آموزشی کشور می‌دانست از جمله: متناسب نبودن محتوای درسی با رشته انتخابی افراد، حفظیات‌محور بودن آموزش و ارزیابی، تاکید کردن بر روی کنکور و نه یادگیری و دخیل نبودن مباحث عملی در روند آموزشی . در این رابطه گفت: “تا وقتی بچه های کشورمان برای کنکور درس می‌خوانند، هیچکس به جایی نمی‌رسد. مسئله باید یادگیری باشد”. اختیاری شدن کلاس‌ها برای یادگیری‌محور کردن آموزش‌ها راه‌حلی بودن که این دانش‌آموز بیان کرد. همچنین جانیافتادن هدف درس خواندن را عامل مهمی در بی‌انگیزگی دانش‌آموزان دانست که مدرسه باید در قالب برنامه‌های پرورشی جدا از مسیر درسی به آن‌ها جواب بدهد.

در اینجای جلسه سوال دوم توسط دکتر مهرشاد مطرح شد: “ویژگی‌های نسل کنونی که آن را با نسل قبلی متفاوت می‌کند چیست؟”

در این قسمت بر روی تجربه‌ی تکنولوژی و وابستگی به آن و مواجهه با رسانه از ابتدای تولد به عنوان عامل ایجاد کننده‌ی تفاوت‌های نسل  جدید از جمله تغییر نگاه فرهنگی و عدم درک آن توسط نسل قبل تاکید زیادی شد. همچنین استقلال‌طلبی و ناتوانی برای بروز آن، محل تاکید بعدی بود. موارد دیگری که ذکر شد: دنبال به روز بودن اطلاعات، میل به دیده‌شدن، خود‌محوری در اثر تک‌فرزندی، زندگی سخت‌تر نسل قبل و تجربه‌ی کار کردن در سن‌های پایین توسط نسل قبل و نداشتن این تجربه نسل کنونی.

به اشتراک گذاری این مطلب :
نویسنده متن: محمد صادق حاجیان
نویسنده متن: محمد صادق حاجیان
برای امتیاز به این پست کلیک کنید
[آرا: 0 میانگین: 0]

پیشنهاد سردبیر:
سردبیر عملکرد سایر نویسندگان را بررسی می‌نماید و مسئولیت تمامی محتوای علمی را بر عهده دارد.

معلوم نیست که والد و مربی خودشان چقدر عامل به حرف‌هایشان هستند!
معلوم نیست که والد و مربی خودشان چقدر عامل به حرف‌هایشان هستند!

در پنجمین سلسله نشست های چالش های تربیت نوبت به مربیان و فعالان فرهنگی مر کز فرهنگی شهید آیت الله مدرس رسید که در این جلسه مربیان پیرامون چالش‌های تربیتی به بحث و گفت وگو پرداختند.
این نوبت از برنامه نسبتا کوتاه و مختصر بود. در جلسه بعدی صحبت‌های جنجالی‌تری خواهیم داشت…

گفتگو با حاج آقا براتی اولین مدیر دبیرستان دوره دوم صالحین/قسمت دوم
گفتگو با حاج آقا براتی اولین مدیر دبیرستان دوره دوم صالحین/قسمت دوم

در دوره‌ی مدیریت آموزش و پرورش استان، مسائل اساسی تعلیم و تربیت آموزش و پرورش چه بود؟ معمولا وقتی دولت‌ها کارشان را شروع می‌کنند، دوسال اول تجربی است. در دولت آقای احمدی‌نژاد وزیر آموزش و پرورش از اولین وزرایی بود که نتوانست با احمدی‌نژاد کار بکند...

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *